ساختار شناسی زبانی استراتژی همبستگی گفتمان در قرآن کریم
ساختار شناسی زبانی استراتژی همبستگی گفتمان در قرآن کریم

بهمن هادیلو

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 18 شهریور 1402

https://doi.org/1022034/sshq.2023.394450.1298

چکیده
  بررسی گفتمان و راهبردهای آن یکی از گرایش‌های نوین در زبان شناسی معاصر است و مقصود از راهبرد گفتمان، روش خاصی است که گفتمان با در نظر گرفتن قراین و سیاق، به عنوان راهی برای رسیدن به هدف و کارکردهای خود ...  بیشتر
بررسی سبک شناختی تذکیر و تأنیث اسم ها در آیات متشابه لفظی و تبیین معانی ضمنی آن
بررسی سبک شناختی تذکیر و تأنیث اسم ها در آیات متشابه لفظی و تبیین معانی ضمنی آن

احمد امیدوار؛ مسعود اقبالی؛ زهرا حسین زاد

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 18 شهریور 1402

https://doi.org/1022034/sshq.2023.366460.1220

چکیده
  تبیین اختلاف واژگانی در آیات متشابه قرآن کریم و مفاهیم هدفمند آن، از جمله مباحث علوم قرآنی است که بسیاری از تفاسیر از بیان نکات ادبی چنین تغییراتی غافل مانده‌اند، اما در برخی از تفاسیر و کتب معتبر حوزه ...  بیشتر
سبک‌شناسی آوایی آیات سکینه در قرآن کریم با تاکید بر آرای مفسران
سبک‌شناسی آوایی آیات سکینه در قرآن کریم با تاکید بر آرای مفسران

جواد رنجبر؛ بنت الهدی عاشوری

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 24 دی 1402

https://doi.org/1022034/sshq.2024.423728.1392

چکیده
  یکی از مهم ترین جنبه های اعجاز قرآن کریم، اعجاز ادبی آن است که این امر موجب شده که قرآن کریم از دیرباز مورد توجه ادیبان و پژوهشگران ادبی و زبانی قرار گیرد. با رشد و گسترش مباحث زبان شناسی در حوزه های تئوری ...  بیشتر
استعارة مفهومی «وزن» در قرآن کریم با تکیه بر رویکرد زبان‌شناسی شناختی
استعارة مفهومی «وزن» در قرآن کریم با تکیه بر رویکرد زبان‌شناسی شناختی

فاضله میرغفوریان

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 24 دی 1402

https://doi.org/1022034/sshq.2024.426161.1399

چکیده
  قرآن کریم درراستای وضوح‌بخشی به مفاهیم و تصویرسازی ذهنی آنها و با هدف تأثیرگذاری حداکثری در تفکر و رفتار انسان، به نحوة تفکر انسان از جمله تفکر استعاری توجه داشته است و برای تفهیم امور غیرمحسوس یا تجربه‌نشده ...  بیشتر
رهیافتی زبان‌شناختی بر جایگاه و نقش‌آفرینی «کلمه» و «جمله» به عنوان واحدهای زبانی در فرآیند ترجمه قرآن کریم (موردکاوی سوره مبارکه فاتحه)
رهیافتی زبان‌شناختی بر جایگاه و نقش‌آفرینی «کلمه» و «جمله» به عنوان واحدهای زبانی در فرآیند ترجمه قرآن کریم (موردکاوی سوره مبارکه فاتحه)

عبدالاحد غیبی؛ حسن اسماعیل زاده؛ عاطفه اصغری

دوره 8، شماره 1 ، فروردین 1403

https://doi.org/10.22034/sshq.2024.173127

چکیده
  مترجمان قرآن کریم در ترجمه‌های خود به واحدهای زبان اعم از واج، واژه، ترکیب، عبارت و جمله توجه کرده‌اند و روش ترجمه خود را لفظ به لفظ، تحت‌اللفظی، آزاد (اقتباسی)، تفسیری و معنایی (مفهومی، گویا، محتوا ...  بیشتر
بررسی سبک موسیقایی سورۀ تکویر
بررسی سبک موسیقایی سورۀ تکویر

فاطمه گوشه نشین؛ ابراهیم نامداری؛ فریده اخوان پلنگ سرایی

دوره 8، شماره 1 ، فروردین 1403

https://doi.org/10.22034/sshq.2024.183725

چکیده
  هر اسلوب زبانی از عبارت­ها و کلماتی تشکیل شده‌است که آن زبان را دارای روح و معنا می­کند. زبان نقش اساسی در برقراری ارتباط با دیگران دارد، حال اگر در کنار این کلمات به موسیقی هم توجّه شود، نتیجه بهتری ...  بیشتر
تحلیل آیات داستان نوح (ع) با تکیه بر نظریۀ کنش گفتاری سرل
تحلیل آیات داستان نوح (ع) با تکیه بر نظریۀ کنش گفتاری سرل

سکینه حسینی؛ اسماعیل اسلامی؛ مسعود باوان پوری

دوره 8، شماره 1 ، فروردین 1403

https://doi.org/10.22034/sshq.2024.183736

چکیده
      یکی از نظریات مطرح در حوزۀ علم کاربردشناسیِ زبان که در تحلیل گفتمان کاربرد دارد و می­تواند زمینه­های درک بیشتر معنا و تفسیر متون را فراهم آورد، نظریۀ کنش‌گفتاری است. این نظریه برای نخستین ...  بیشتر
برجسته سازی زبانی در سوره قمر بر اساس نظریه ((جفری لیچ))
برجسته سازی زبانی در سوره قمر بر اساس نظریه ((جفری لیچ))

نسرین باقرزاده فسقندیس

دوره 7، شماره 2 ، مهر 1402، ، صفحه 65-87

https://doi.org/1022034/sshq.2023.403795.1322

چکیده
  ساختار زبان قرآن کریم از وجوه مختلفی با زبان دیگر متون تفاوت دارد و به عنوان عیار زبان عربی محسوب می شود. عوامل مختلفی سبب شده که زبان قرآن، تأثیرگذار، پرمعنی و هدفمند باشد. از زوایای مختلفی می‌توان به ...  بیشتر
معناشناسی واژه ی
معناشناسی واژه ی"ظِلّ" در قرآن کریم

مصطفی جوانرودی؛ حسین رستمی

دوره 7، شماره 2 ، مهر 1402، ، صفحه 139-162

https://doi.org/1022034/sshq.2023.380455.1263

چکیده
  "ظلّ" در قرآن کریم به لحاظ معنای لغوی و اصطلاحی از گستردگی قابل ملاحظه‌ای برخوردار است. این واژه در آیات متعدد، دارای معانی مختلفی است که دارای دو جنبه‌ی مثبت و منفی است. از همین رو برای ارائه‌ی تصویری ...  بیشتر
معناشناسی آیات عرش در قرآن کریم براساس روابط هم‌نشینی و جانشینی
معناشناسی آیات عرش در قرآن کریم براساس روابط هم‌نشینی و جانشینی

جواد رنجبر؛ اعظم احمدپیری

دوره 7، شماره 2 ، مهر 1402، ، صفحه 227-247

https://doi.org/1022034/sshq.2023.398531.1308

چکیده
  یکی از رویکردهای اخیر در علم زبان شناسی، پژوهش‌های نوین در نوع شناخت ویژگی‌های آیات و سوره‌های و یا دلالت‌های معنایی یک واژه در قرآن کریم است که این موضوع به فهم عمیق و شناخت بطن و مبانی معارف الهی در ...  بیشتر
نقد و بررسی روش مفسران در تفسیر آیه﴿تُسَبِّحُ لَهُ السَّمَاوَاتُ السَّبْعُ وَالْأَرْضُ وَمَنْ فِیهِنَّ... ﴾(اسراء/44)
نقد و بررسی روش مفسران در تفسیر آیه﴿تُسَبِّحُ لَهُ السَّمَاوَاتُ السَّبْعُ وَالْأَرْضُ وَمَنْ فِیهِنَّ... ﴾(اسراء/44)

ایوب امرائی؛ محمد هادی سیفی

دوره 7، شماره 1 ، اردیبهشت 1402، ، صفحه 9-30

https://doi.org/1022034/sshq.2023.386525.1279

چکیده
  آیه کریمه ۴۴ سوره اسراء، که به تسبیح عمومی موجودات اشاره دارد، بدلیل در بر داشتن ابعاد عمیق کلامی و عرفانی، مباحث فراوان و بعضا متعارضی را میان مفسرین برانگیخته است. برخی مفسرین با استناد به براهین عقلی ...  بیشتر
تحلیل شناختی القاگری آواها درآیات حج (بر اساس دیدگاه موریس گرامون)
تحلیل شناختی القاگری آواها درآیات حج (بر اساس دیدگاه موریس گرامون)

نورالدین پروین؛ جواد معین؛ سید مجتبی میردامادی

دوره 7، شماره 1 ، اردیبهشت 1402، ، صفحه 48-70

https://doi.org/1022034/sshq.2023.374977.1237

چکیده
  زبان مجموعه‌ی از آواهای منظم و به هم پیوسته است که موجب تمایز واژه و معانی آن با واژه‌های دیگر می‌شود؛ درواقع آوا بنیادی‌ترین ساختار زبان است؛ چرا که کاربرد متناسب واکه‌ها و همخوان‌ها، پیوند ژرفی ...  بیشتر
میدان معناشناختی واژه‌های زعم، مریة و ریب در قرآن کریم
میدان معناشناختی واژه‌های زعم، مریة و ریب در قرآن کریم

علی اکبر نورسیده؛ سید رضا میراحمدی؛ ابوالفضل ترابی

دوره 7، شماره 1 ، اردیبهشت 1402، ، صفحه 136-155

https://doi.org/1022034/sshq.2023.377983.1265

چکیده
  یکی از روش‌های معناشناسی، نظریه ایزوتسو است که در حوزه واژگان قرآنی کاربرد دارد. ایزوتسو برای استخراج معنای واژگان، با نگاهی به معنای واژه در شعر جاهلی به تطوّر معنایی توجّه نموده و واژگان کانونی، کلیدی ...  بیشتر
«نگره‌ای به انسجام درون متنی آیات قرآنی، با تکیه بر تأثیرگذاری ظرافت‌های بیانی در انتقال مفاهیم»
«نگره‌ای به انسجام درون متنی آیات قرآنی، با تکیه بر تأثیرگذاری ظرافت‌های بیانی در انتقال مفاهیم»

مسعود اقبالی

دوره 7، شماره 1 ، اردیبهشت 1402، ، صفحه 180-203

https://doi.org/1022034/sshq.2022.351188.1169

چکیده
  انسجام درونی قرآن کریم به عنوان یکی از جلوه‌های تناسب لفظ و معنا، گاه برگرفته از همنشینی مجموعه آوایی واژگان است که در ایجاد سطوح معنایی مختلف و تصویرسازی‌های ذهنی برای مخاطب نقش اساسی بر عهده دارد ...  بیشتر
بازخوانی انسجام ساختاری قرآن کریم در پرتو نظریه نظم متقارن از دیدگاه ریموند فرین (مطالعه موردی سوره یوسف)
بازخوانی انسجام ساختاری قرآن کریم در پرتو نظریه نظم متقارن از دیدگاه ریموند فرین (مطالعه موردی سوره یوسف)

حمیدرضا فاضلی؛ بمانعلی دهقان منگابادی؛ احمد زارع زردینی؛ محمدعلی حیدری مزرعه آخوند

دوره 6، شماره دوم ، دی 1401، ، صفحه 9-34

https://doi.org/1022034/sshq.2023.365093.1217

چکیده
  یکی از گونه ­های قرآن ­شناسی دهه­ های اخیر در میان مستشرقان و مسلمانان، پژوهش­های نوین در شناخت ساحت­ های جدید نظم قرآن کریم است که در این میان پژوهش­های مبتنی بر نظم متقارن توانسته است جایگاه ...  بیشتر
سبک لایه نحوی آیات دعا
سبک لایه نحوی آیات دعا

رمضان رضائی

دوره 6، شماره دوم ، دی 1401، ، صفحه 35-59

https://doi.org/1022034/sshq.2023.376451.1246

چکیده
  سبک ­شناسی لایه ­ای به تحلیل و بررسی شاخص­های یک متن از جهت گزینش کلمات و ساخت و زیرساخت عبارات می­پردازد. وجود عناصر سبک ­ساز در لایه نحوی در ارکان جمله، نشانگر اندیشه حاکم بر متن است. در این لایه ...  بیشتر
تحلیل آوایی سوره‌های مبارکه زخرف و دخان در راستای القای معانی
تحلیل آوایی سوره‌های مبارکه زخرف و دخان در راستای القای معانی

علی شیخ جامی پشته ئی؛ عباس گنجعلی؛ سید مهدی نوری کیذقانی

دوره 6، شماره دوم ، دی 1401، ، صفحه 108-130

https://doi.org/1022034/sshq.2022.362771.1209

چکیده
  اعجاز ادبی قرآن کریم، یکی از مهم­ترین وجوه اعجاز این کتاب آسمانی است که با سبک بیانی ویژه‌اش هر ادیبی را محو زیبایی‌های خود می‌سازد، گویی که هنرمندانه سخن گفتن را به بشر می‌آموزد. چینش حروف و کلماتش ...  بیشتر
اعجاز بیانی قرآن در سوره تکویر
اعجاز بیانی قرآن در سوره تکویر

حسن خرقانی

دوره 6، شماره اول ، شهریور 1401، ، صفحه 53-78

https://doi.org/1022034/sshq.2022.362265.1207

چکیده
  قرآن در استوارى گفتار و شیوایی و رسایی بیان، نوآورى هاى فراوان در زمینه معارف و احکام و دیگر محاسن، در اوج قرار دارد و به معجزۀ جاوید تبدیل گشته است. یکی از خلأها در پژوهش‌های اعجاز قرآن کریم، سوره شناسی ...  بیشتر
بررسی سبک شناسی بلاغی و نحوی سوره نوح
بررسی سبک شناسی بلاغی و نحوی سوره نوح

علی احمدی؛ پریسا سادات

دوره 6، شماره اول ، شهریور 1401، ، صفحه 185-206

https://doi.org/1022034/sshq.2022.360135.1204

چکیده
  ظرافت­های بلاغی و نحوی در آیات قرآن کریم، از جمله جنبه­های اعجاز این کتاب، از دیر باز مورد توجه دانشمندان علوم قرآنی بوده است. یکی از مباحث بلاغی قرآن کریم، سبک شناسی است که در ضمن آن با بهره گیری از ...  بیشتر
معناشناسی واژه زکاة و مشتقات آن با رویکرد همنشینی در قرآن کریم
معناشناسی واژه زکاة و مشتقات آن با رویکرد همنشینی در قرآن کریم

زهرا رنجبر؛ حسین مهتدی؛ خداداد بحری

دوره 5، شماره دوم ، اسفند 1400، ، صفحه 81-102

https://doi.org/1022034/sshq.2022.324288.1136

چکیده
  معناشناسی مطالعه علمی معناست که یکی از زیر شاخه‌های علم زبان‌شناسی است و شامل رویکرد‌های شناختی، تاریخی، توصیفی و ... می‌باشد. رویکرد توصیفی این علم که مقصود ماست خود شامل هم‌نشینی و جانشینی است که ...  بیشتر
تحلیل ساختار لایه‌ای سورۀ ملک از منظر سبک‌شناسی (آوایی، واژگانی، معنایی و بلاغی)
تحلیل ساختار لایه‌ای سورۀ ملک از منظر سبک‌شناسی (آوایی، واژگانی، معنایی و بلاغی)

سید مهدی نوری کیذقانی؛ حجت اله فسنقری؛ پروین تیموری نصر آبادی؛ مسعود سلمانی حقیقی

دوره 5، شماره دوم ، اسفند 1400، ، صفحه 123-141

https://doi.org/1022034/sshq.2022.339818.1150

چکیده
  اصطلاح سبک شناسی عبارت است از علمی که به دنبال کشف ارزش‌های زیبایی شناختی آثار ادبی است، که تحلیل لغوی و فنی و بلاغی متن ادبی را در پی دارد. این دانش می کوشد تا متن را از لحاظ ساختارشناسی، ژرفا شناسی و ...  بیشتر
سبک شناسی بلاغی و نحوی سوره مبارکْه حجر
سبک شناسی بلاغی و نحوی سوره مبارکْه حجر

جواد رنجبر؛ اسماعیل نادری؛ فرشته مکاری زاده

دوره 5، شماره دوم ، اسفند 1400، ، صفحه 296-213

https://doi.org/1022034/sshq.2022.355547.1187

چکیده
  سبک­شناسی یکی از شیوه­های تحلیل و تفسیر متون ادبی بر پایه عناصر زبانی است که در میان پژوهش­های حوزه زبان­شناسی، جایگاه ویژه­ای را به خود اختصاص داده است. سوره حجر یکی از سور مکّی قرآن است که از ...  بیشتر
آیات موزونْ افتادۀ قرآن کریم و نقش آن‌ها در افزودن عنصر «قصد و نیت» در تعریف شعر عربی
آیات موزونْ افتادۀ قرآن کریم و نقش آن‌ها در افزودن عنصر «قصد و نیت» در تعریف شعر عربی

علی اصغر قهرمانی مقبل

دوره 5، شماره اول ، شهریور 1400، ، صفحه 9-26

https://doi.org/1022034/sshq.2022.314793.1129

چکیده
  صرف نظر از تعریف علمای منطق که جوهر شعر را تخییل دانسته‌اند، ادبا و علمای عروض عربی، شعر را کلامی موزون و مقفّی تعریف کرده‌اند، به طوری که به اتفاق آراء وزن، ویژگی اساسی و متمایز شعر به شمار رفته است. ...  بیشتر
سبک شناسی واژگانی «وعده» در سور مکی و مدنی
سبک شناسی واژگانی «وعده» در سور مکی و مدنی

مهدی آریان فر؛ علی آهنگ

دوره 5، شماره اول ، شهریور 1400، ، صفحه 80-95

https://doi.org/1022034/sshq.2020.241155.1056

چکیده
  یکی از لایه های سبک شناسی لایه واژگانی است و انتخاب تاثیر گذار واژگان و جای گیری آنها در سور مکی و مدنی راهبردی سبک شناختی است که در گفتمان قرآنی افق جدیدی را در بیان معارف الهی می گشاید.از سویی دیگر مهمترین ...  بیشتر
«تقدیم و تأخیر» در تفسیر احسن الحدیث
«تقدیم و تأخیر» در تفسیر احسن الحدیث

احد داوری چلقائی

دوره 5، شماره اول ، شهریور 1400، ، صفحه 96-117

https://doi.org/1022034/sshq.2020.248439.1081

چکیده
  بررسی نحوه چینش کلمات در عبارات قرآن کریم و جابجایی واژه‌ای با واژه دیگر که به جهت افزایش زیبایی ظاهری یا بیان نکته‌ای خاص معنایی انجام شده‌است در علم معانی ذیل عنوان «تقدیم و تأخیر» مورد بحث قرار ...  بیشتر