بازخوانی آیات الأحکام بر مبنای تأویل نحوی
بازخوانی آیات الأحکام بر مبنای تأویل نحوی

امیر مقدم متقی؛ زهرا آرامش مفرد؛ مائده بیگم شیرازی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 18 شهریور 1402

https://doi.org/1022034/sshq.2023.379164.1254

چکیده
  تأویل نحوی آیات قرآن و تفاوت در وجوه نحوی، از مباحثی است که همواره موجب اختلاف نظر در استنباط احکام فقهی، و اختلاف در دریافت و فهم مفسران، مترجمان و فقها از آیات قرآن شده است. در این نوشتار برمبنای تأویل ...  بیشتر
واکاوی روش «بنت الشاطی» درشرح کلمات قرآن(مطالعه موردی: الاعجازالبیانی(مسائل نافع) و التفسیر البیانی)
واکاوی روش «بنت الشاطی» درشرح کلمات قرآن(مطالعه موردی: الاعجازالبیانی(مسائل نافع) و التفسیر البیانی)

مهیار خانی مقدم؛ سید محمود طیب حسینی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 04 مهر 1402

https://doi.org/1022034/sshq.2023.381208.1328

چکیده
  مسأله‌ی نوشتار حاضر، واکاوی نمونه‌ای نظام‌مند از روش استنتاج مفاهیم واژگان قرآن جهت بهره‌مندی شایسته‌تر مخاطبان قرآن از محتوای آن است. بر مبنای روش توصیفی- تحلیلی به واکاوی روش «عایشه بنت الشاطی» ...  بیشتر
معناشناسی حالات اخروی صالحان و گنهکاران در نیمه نخست قرآن کریم براساس نظریه تلفیق مفهومی
معناشناسی حالات اخروی صالحان و گنهکاران در نیمه نخست قرآن کریم براساس نظریه تلفیق مفهومی

حسین بیات؛ مرتضی قائمی؛ علی ضیغمی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 01 آذر 1402

https://doi.org/1022034/sshq.2023.414246.1359

چکیده
  امروزه علم معناشناسی از جمله علومی است که در پژوهش‌های قرآنی کاربرد فراوانی دارد. معناشناسی شناختی به‌عنوان شاخه‌ای از علم معناشناسی است که ارتباط بین صورت و معنا را ارتباطی محکم می‌داند که هیچکدام ...  بیشتر
واکاوی کارکرد مؤلفه‌های همپایگی ربطی در سازمان‌بندی ساختار نحوی- معنایی قرآن کریم بر اساس رویکرد مک هالیدی و رقیه حسن
واکاوی کارکرد مؤلفه‌های همپایگی ربطی در سازمان‌بندی ساختار نحوی- معنایی قرآن کریم بر اساس رویکرد مک هالیدی و رقیه حسن

عباس گنجعلی؛ مسعود سلمانی حقیقی

دوره 7، شماره 2 ، مهر 1402، ، صفحه 9-26

https://doi.org/1022034/sshq.2023.391887.1295

چکیده
  همپایگی به معنای ایجاد رابطه و پیوستگی میان دو یا چند سازه است که از لحاظ دستوری با یکدیگر برابر باشند. امروزه عوامل و ابزارهای متعددی برای ایجاد پیوستگی و سازمان‌بندی ساختار معنایی- نحوی یک متن وجود ...  بیشتر
منطق دیالوگی و بازخوانی خطوط نانوشته در قرآن کریم
منطق دیالوگی و بازخوانی خطوط نانوشته در قرآن کریم

فرزاد دهقانی

دوره 7، شماره 2 ، مهر 1402، ، صفحه 88-115

https://doi.org/1022034/sshq.2023.404165.1330

چکیده
  کارآمدی روش‌های فهم برای متن‌پژوهی در گِرو کشف مراد جدی خداوند از آیات است. مفسران همواره برای کشف و تبیین مفاهیم آیات، از روش‌های مختلف استفاده کرده‌اند. قرائن فهم نوشتاری از متن متضمّن ساختار گفتاری ...  بیشتر
جایگاه قرآن در رفتار و عملکرد سردار شهید قاسم سلیمانی
جایگاه قرآن در رفتار و عملکرد سردار شهید قاسم سلیمانی

اسماعیل اسلامی

دوره 6، شماره دوم ، دی 1401، ، صفحه 295-314

https://doi.org/1022034/sshq.2022.362974.1210

چکیده
  یکی از مکاتب فکری مهم عصر کنونی مکتب حضرت امام خمینی (ره) است که مبتنی بر اسلام، قرآن و آموزه­های الهی است و افراد زیادی را به سوی خود جذب کرده ‌است. سردار شهید حاج قاسم سلیمانی از جمله افرادی است که خروجی ...  بیشتر
استعاره‌های هستی‌شناختی حوزۀ قیامت در جزء سی قرآن کریم
استعاره‌های هستی‌شناختی حوزۀ قیامت در جزء سی قرآن کریم

وفاء محفوظی موسوی؛ سید حسین سیدی؛ امیر مقدم متقی

دوره 6، شماره اول ، شهریور 1401، ، صفحه 9-32

https://doi.org/1022034/sshq.2022.357112.1196

چکیده
  استعارۀ مفهومی که رویکردی جدید در زبان‌شناسی شناختی است، در تبیین و روشنگری متون به‌ویژه متون دینی نقش به-سزایی دارد. کاربرد این نظریه در سبک‌شناسی شناختی و تحلیل متون ادبی و دینی می‌تواند کارگشا باشد. ...  بیشتر
دیدگاه انتقادی علامه طباطبائی در لغت شناسی المفردات راغب مورد مطالعه: سوره های مائده و انعام
دیدگاه انتقادی علامه طباطبائی در لغت شناسی المفردات راغب مورد مطالعه: سوره های مائده و انعام

مجید صادقی مزیدی؛ شهربانو قنبری

دوره 6، شماره اول ، شهریور 1401، ، صفحه 99-118

https://doi.org/1022034/sshq.2022.322569.1135

چکیده
  یکی از منابع مهم و مورد نیاز مفسران در تفسیر آیات قرآن ، کتاب های لغت است و می توان از میان کتاب های لغت سده چهارم هجری ، به کتاب ارزشمند مفردات راغب اصفهانی; اشاره نمودکه همواره مورد توجه مفسرانی همچون ...  بیشتر
نگاه معناشناسانه مفسران به اسمای ذات الهی تک کاربردی در قرآن کریم
نگاه معناشناسانه مفسران به اسمای ذات الهی تک کاربردی در قرآن کریم

محمد سبحانی یامچی؛ مریم گرمرودی

دوره 5، شماره دوم ، اسفند 1400، ، صفحه 31-54

https://doi.org/1022034/sshq.2022.140488

چکیده
  قرآن کریم متنی قدسی است که بر پیامبر اکرم(ص) وحی شد تا آیاتش برای مردم تبیین و تفسیر شود. یکی از روش‌های تبیین آیات و شناخت و دستیابی به مراد جدی ‌الهی از مفاد استعمالی، شناخت واژگان قرآن است. معنا شناسی ...  بیشتر
واکاوی مقایسه‌ای تناسب بیانی داستان حضرت آدم (ع) در سوره‌های اعراف و حجر بر اساس بافت نظم قرآنی
واکاوی مقایسه‌ای تناسب بیانی داستان حضرت آدم (ع) در سوره‌های اعراف و حجر بر اساس بافت نظم قرآنی

جمال طالبی قره قشلاقی؛ عاطی عبیات

دوره 5، شماره دوم ، اسفند 1400، ، صفحه 195-210

https://doi.org/1022034/sshq.2022.348968.1163

چکیده
  تناسب معنوی و گزینش واژگان در تعبیر قرآنی به عنوان یکی از مؤلفه‌های اعجاز این کتاب آسمانی، همواره مورد توجه اندیشمندان علوم قرآنی قرار گرفته، و از پیوستگی آیات قرآن، با اصطلاحات مختلفی همچون تناسب بیانی، ...  بیشتر
کاربست علوم ادبی در فهم و تفسیر قرآن‌کریم؛ مطالعۀ موردی: «تفسیر نیشابوری»
کاربست علوم ادبی در فهم و تفسیر قرآن‌کریم؛ مطالعۀ موردی: «تفسیر نیشابوری»

سید مهدی رحمتی؛ فاطمه حاجی اکبری

دوره 5، شماره دوم ، اسفند 1400، ، صفحه 211-239

https://doi.org/1022034/sshq.2022.350164.1168

چکیده
  طلوع معجزه­ی سخن­گونه قرآن کریم در سرزمین عربی، زمینه­ساز نقش­آفرینی ادبیات عرب در دریافت زوایا و لطایف معنایی قرآن، و تلاش حداکثری دین­پژوهان و اهل تفسیر در این عرصه شده است. پژوهش کتابخانه­ای ...  بیشتر
دلالت تقدیم‌وتأخیر در قرآن کریم ازنظر معناشناسی و کاربست آن در ترجمه به فارسی (مطالعه موردی برخی آیات سوره آل‌عمران)
دلالت تقدیم‌وتأخیر در قرآن کریم ازنظر معناشناسی و کاربست آن در ترجمه به فارسی (مطالعه موردی برخی آیات سوره آل‌عمران)

مصطفی تراویده؛ مسعود فکری

دوره 5، شماره دوم ، اسفند 1400، ، صفحه 274-295

https://doi.org/1022034/sshq.2022.353839.1186

چکیده
  تقدیم‌وتأخیر از اسلوب‌های زبانی است و ترجمه قرآن، بدون آشنایی با آن، به نتیجه مطلوب نمی‌رسد. تقدیم‌وتأخیر در قرآن علاوه‌بر توجه به رعایت فواصل و ضرب‌آهنگ آیات، بر مفاهیمی نظیر تعظیم، اهتمام، اختصاص، ...  بیشتر
معناشناسی واژه «إحصان» در قرآن با تکیه بر روابط هم‌نشینی، جانشینی
معناشناسی واژه «إحصان» در قرآن با تکیه بر روابط هم‌نشینی، جانشینی

مهیار خانی مقدم

دوره 5، شماره دوم ، اسفند 1400، ، صفحه 314-331

https://doi.org/1022034/sshq.2022.352325.1172

چکیده
  دانش معناشناسی یکی از ابزار معتنابه برای فهم معنای واژگان بر اساس نظام معنایی و چینش منسجم الفاظ قرآن است. از جمله واژگان برجسته در حوزه احکام دین، «إحصان» است که به دلیل کارکردهای مختلف در مباحث ...  بیشتر
شبکه معنایی واژه «نبأ» در قرآن
شبکه معنایی واژه «نبأ» در قرآن

مجتبی محمدی مزرعه شاهی؛ پری روستایی

دوره 4، شماره دوم ، دی 1399، ، صفحه 79-100

https://doi.org/1022034/sshq.2020.142848

چکیده
  قرآن کریم به عنوان بزرگترین معجزه‌ی مکتوب، از جنبه‌های مختلف قابل بررسی است و می‌توان با استفاده از دانش معناشناسی به بررسی برخی جنبه‌های آن پرداخت. دانش معناشناسی بیش از نیم‌قرن است که مانند دیگر ...  بیشتر
نگاهی به مؤلفه‌های اعجاز قرآن از دیدگاه معتزله
نگاهی به مؤلفه‌های اعجاز قرآن از دیدگاه معتزله

جمال طالبی قره قشلاقی

دوره 4، شماره اول ، تیر 1399، ، صفحه 73-85

https://doi.org/20.1001.1.26455714.1399.3.2.5.7

چکیده
  معتزله به عنوان یکی از مذاهب کلامی در جهان اسلام، نقش تأثیرگذاری در پیشرفت علوم مختلف قرآنی داشته است. اعجاز قرآن یکی از مباحث پیچیده و دشوار در حوزه علوم قرانی است که از ابتدای نزول قران مورد اهتمام علمای ...  بیشتر
پژوهشی در آواشناسی و ساختارهای صرفی و نحوی و بلاغی سوره تکویر
پژوهشی در آواشناسی و ساختارهای صرفی و نحوی و بلاغی سوره تکویر

محمد فراهانی؛ مهدی داودی نسب

دوره 4، شماره اول ، تیر 1399، ، صفحه 86-102

https://doi.org/20.1001.1.26455714.1399.3.2.6.8

چکیده
  هر زبانی را اسلوبی است که در آن با گزینش و چینش کلمات به روح و جان شنونده یا مخاطب تأثیر می‏گذارد. بر همین اساس سخنوران و ادیبان و اهل فن در این وادی برای سنجش ارزش سخن، معیارهایی ارائه نموده‏اند و در ...  بیشتر
خوانش داستان های قرآن کریم از منظر ترمینولوژی ادبیات داستانی
خوانش داستان های قرآن کریم از منظر ترمینولوژی ادبیات داستانی

هادی ولی پور قره قیه؛ احمد جولایی

دوره 4، شماره اول ، تیر 1399، ، صفحه 161-187

https://doi.org/20.1001.1.26455714.1399.3.2.10.2

چکیده
  قصه به عنوان پایدارترین و شناخته شده ترین روش برای انتقال داشته های بشری، از قدیم الایام همواره رموزی در خود داشته که بشر را برای ساعات متمادی با خود همراه کرده و به داشته هایش افزوده که البته نشان از ...  بیشتر
قابلیت های دراماتیک قصص قرآنی
قابلیت های دراماتیک قصص قرآنی

احمد جولائی؛ احمد نوردریایی

دوره 3، شماره دوم ، بهمن 1398، ، صفحه 32-43

https://doi.org/20.1001.1.26455714.1398.6.3.2.1

چکیده
  گرچه در این مقاله ظرفیتهای دراماتیک(dramatic) قرآن کریم را مورد بررسی قرار داده‌ایم.اما باورداشت و نگاه ما به قرآن نمایشی نیست. ولی از آنجا که قرآن به عنوان معجزه الهی پیامبر اسلام محمد مصطفی(ص) با محتوای ...  بیشتر
بررسی روشمند و علمی وجوه اشتراک و افتراق سبک بیانی قرآن کریم با سخنان پیامبر و اهل بیت (علیهم السلام)
بررسی روشمند و علمی وجوه اشتراک و افتراق سبک بیانی قرآن کریم با سخنان پیامبر و اهل بیت (علیهم السلام)

محمدرضا حسینی نیا؛ فرزاد اسفندیاری؛ ثریا خیری

دوره 3، شماره دوم ، بهمن 1398، ، صفحه 44-55

https://doi.org/1022034/sshq.2020.121950

چکیده
  یکی از مهم ترین جنبه های اعجاز قرآن، سبک بیانی قرآن است که اخیرا بیش تر مورد توجه دانشمندان قرار گرفته است. سبک بیانی بیش تر به جنبه های لفظی و عبارات به کار رفته و ظرافت ها و نکته های بلاغی نظر دارد و این ...  بیشتر
معناشناسی «شرب» در قرآن بر اساس روابط همنشینی
معناشناسی «شرب» در قرآن بر اساس روابط همنشینی

مجتبی محمدی مزرعه شاهی؛ مهدیه السادات تهامی سربنانی

دوره 3، شماره دوم ، بهمن 1398، ، صفحه 158-184

https://doi.org/1022034/sshq.2020.119136

چکیده
  قرآن کریم به عنوان یک متن مقدس وحیانی و بزرگترین معجزه‌ی الهی، از جنبه‌ی گوناگونی قابل تحلیل و بررسی است که می‌توان با به کارگیری دانش معناشناسی به بررسی ابعاد و جنبه‌های آن پرداخت. معناشناسی از روش‌های ...  بیشتر
بررسی زیبایی‌شناسی مدح و ذم در آیات قرآن (نمونه مورد بررسی ترجمه مکارم شیرازی)
بررسی زیبایی‌شناسی مدح و ذم در آیات قرآن (نمونه مورد بررسی ترجمه مکارم شیرازی)

فرهاد محمدی نژاد؛ احمد محمدی نژاد پاشاکی؛ نجمه محیائی

دوره 3، شماره دوم ، بهمن 1398، ، صفحه 185-201

https://doi.org/1022034/sshq.2020.122878

چکیده
  قرآن کریم به جهت ویژگی‌های طبیعی خود، از جمله فصاحت و بلاغت بی‌مانند، سبک و اسلوب ویژه، دلنشینی معانی و مفاهیم و کاربرد دقیق کلمات در قالب‌های گوناگون جزء منسجم‌ترین و کامل‌ترین متن و کلام به شمار ...  بیشتر
ابعاد و ویژگی های معنا شناختی واژه حجیم در قرآن
ابعاد و ویژگی های معنا شناختی واژه حجیم در قرآن

علی اسودی

دوره 2، شماره دوم ، بهمن 1397، ، صفحه 98-114

https://doi.org/1022034/sshq.2019.102419

چکیده
  قرآن به عنوان معجزه جاودان اسلام، دارای ابعاد گوناگون اعجاز، از جمله اعجاز بیانی است. در این راستا هریک از واحدهای زبانی قران به گونه ای انتخاب شده اند که در رساندن معنا، هیچ واژه ای نمی تواند جایگزین ...  بیشتر
بررسی آرای ابن‌خلدون در خصوص اعجاز قرآن با تکیه بر کتاب المقدمه
بررسی آرای ابن‌خلدون در خصوص اعجاز قرآن با تکیه بر کتاب المقدمه

منوچهر نصیرپور

دوره 2، شماره اول ، اردیبهشت 1397، ، صفحه 111-125

چکیده
  اعجاز به عنوان یک موضوع سهل و ممتنع، به یکی از بنیادی‌ترین و پرچالش‌ترین موضوعات علوم قرآنی تبدیل شده است. تاریخ اندیشه اسلامی پر است از دیدگاه‌های متنوع اندیشمندان اسلامی مبنی بر چیستی، امکان، شناخت، ...  بیشتر
تحلیل سبک‌شناختی آیات نفاق (مطالعه‌ی موردی لایه‌ی صرفی)
تحلیل سبک‌شناختی آیات نفاق (مطالعه‌ی موردی لایه‌ی صرفی)

کبری راستگو؛ فاطمه خلاصی

دوره 1، شماره اول ، مهر 1396، ، صفحه 68-83

چکیده
  جریان خطیر «نفاق» در منظومه‌ی فکری اسلام و ویژگی‌های خاص منافقان، منجر شده است تا قرآن کریم در سبک‌های مختلف به این مهم اشاره کند. بی‌شک دانش سبک‌شناسی، به عنوان دانشی نقدی که به شناخت ارتباط ...  بیشتر
واکاوی ادبیات دعایی قرآن در مناجات نامه خواجه عبدالله انصاری
واکاوی ادبیات دعایی قرآن در مناجات نامه خواجه عبدالله انصاری

علی اکبر احمدی؛ اصغر حسینی

دوره 1، شماره اول ، مهر 1396، ، صفحه 84-107

چکیده
  دعا،  نمایش حضور موجودی ناچیز در برابر خالق بی‌همتا و تجلّی تواضع عابدانه‌ی وی در مقابل اوست، که نشان از سطح اندیشگی و میزان معرفت «داعی» از «دعا إلیه» دارد. اثر و اهمیّت دعا در زندگی انسان ...  بیشتر