بررسی هم معنایی چهار جفت از اسماء حسنای خداوند دربافت آیات قرآن، با رویکرد تحلیل مؤلفه‌ای
بررسی هم معنایی چهار جفت از اسماء حسنای خداوند دربافت آیات قرآن، با رویکرد تحلیل مؤلفه‌ای

محمدجواد توکلی خانیکی

دوره 7، شماره 1 ، اردیبهشت 1402، ، صفحه 71-89

https://doi.org/1022034/sshq.2022.349271.1165

چکیده
  در مکتوبات اهل لغت در مواردی از چند واژه یک معنا اراده شده که به آن ترادف گویند. بررسی معانی واژگان مترادف قرآن کریم، مورد توجه پژوهشگران قرار ‌گرفته ‌است؛ لذا بحث ترادف از پربسامدترین ارتباطات معنایی ...  بیشتر
معناشناسی پوشیدنی‌ها قرآن
معناشناسی پوشیدنی‌ها قرآن

زهرا رضائی؛ عزت ملا ابراهیمی

دوره 3، شماره اول ، شهریور 1398، ، صفحه 73-91

https://doi.org/1022034/sshq.2020.236209.1033

چکیده
  واژگان بسیاری در قرآن کریم بر مفهوم پوشش دلالت دارند از جمله آن‌ها می‌توان به «سرابیل»، «جلابیب»، «قمیص»، «کسوة»، «عبقری»، «بطائن»، «زرابیّ»، «خُمر»، «لبوس»، ...  بیشتر
نگاهی به مؤلفه‌های اعجاز قرآن از دیدگاه معتزله
نگاهی به مؤلفه‌های اعجاز قرآن از دیدگاه معتزله

جمال طالبی قره قشلاقی

دوره 4، شماره اول ، تیر 1399، ، صفحه 73-85

https://doi.org/20.1001.1.26455714.1399.3.2.5.7

چکیده
  معتزله به عنوان یکی از مذاهب کلامی در جهان اسلام، نقش تأثیرگذاری در پیشرفت علوم مختلف قرآنی داشته است. اعجاز قرآن یکی از مباحث پیچیده و دشوار در حوزه علوم قرانی است که از ابتدای نزول قران مورد اهتمام علمای ...  بیشتر
تحلیل نظام عاطفی گفتمان در قرآن کریم در پرتو نظریه گریماس(پژوهش موردی: آیات جزء 30 قرآن کریم)
تحلیل نظام عاطفی گفتمان در قرآن کریم در پرتو نظریه گریماس(پژوهش موردی: آیات جزء 30 قرآن کریم)

علی ضیغمی؛ مسعود سلمانی حقیقی

دوره 3، شماره دوم ، بهمن 1398، ، صفحه 75-88

https://doi.org/1022034/sshq.2020.121463

چکیده
  این مقاله به بررسی نظام عاطفی گفتمان در آیات انتخابی از جزء 30 قرآن کریم می‌پردازد. رویکرد گفتمان تولیدات زبانی را تابع فرآیندی می‌داند که عوامل نشانه- معنایی بسیاری در آن دخیل‌اند. انواع نظام‌های گفتمانی ...  بیشتر
نقش «عربیت» در نقد قرائت حفص از عاصم
نقش «عربیت» در نقد قرائت حفص از عاصم

روح الله نجفی

دوره 6، شماره اول ، شهریور 1401، ، صفحه 79-98

https://doi.org/1022034/sshq.2022.275151.1106

چکیده
  عاصم یکی از قاریان کوفه در قرن دوم و حفص یکی از راویان او است. در سده اخیر، قرائت حفص از عاصم به رایج ترین قرائت در دست عموم مسلمانان، بدل شده است. قرائت مزبور با همه اهمیت و محبوبیت، از برخی شبهات نحوی یا ...  بیشتر
معناشناسی واژه زکاة و مشتقات آن با رویکرد همنشینی در قرآن کریم
معناشناسی واژه زکاة و مشتقات آن با رویکرد همنشینی در قرآن کریم

زهرا رنجبر؛ حسین مهتدی؛ خداداد بحری

دوره 5، شماره دوم ، اسفند 1400، ، صفحه 81-102

https://doi.org/1022034/sshq.2022.324288.1136

چکیده
  معناشناسی مطالعه علمی معناست که یکی از زیر شاخه‌های علم زبان‌شناسی است و شامل رویکرد‌های شناختی، تاریخی، توصیفی و ... می‌باشد. رویکرد توصیفی این علم که مقصود ماست خود شامل هم‌نشینی و جانشینی است که ...  بیشتر
پژوهشی در آواشناسی و ساختارهای صرفی و نحوی و بلاغی سوره تکویر
پژوهشی در آواشناسی و ساختارهای صرفی و نحوی و بلاغی سوره تکویر

محمد فراهانی؛ مهدی داودی نسب

دوره 4، شماره اول ، تیر 1399، ، صفحه 86-102

https://doi.org/20.1001.1.26455714.1399.3.2.6.8

چکیده
  هر زبانی را اسلوبی است که در آن با گزینش و چینش کلمات به روح و جان شنونده یا مخاطب تأثیر می‏گذارد. بر همین اساس سخنوران و ادیبان و اهل فن در این وادی برای سنجش ارزش سخن، معیارهایی ارائه نموده‏اند و در ...  بیشتر
ارتباط علوم ادبی و قرآن(بررسی علم بیان با نگاهی بر آرای علامه طباطبایی و آلوسی)
ارتباط علوم ادبی و قرآن(بررسی علم بیان با نگاهی بر آرای علامه طباطبایی و آلوسی)

زهرا سلیمی؛ سید محمد میرحسینی

دوره 3، شماره دوم ، بهمن 1398، ، صفحه 89-110

https://doi.org/1022034/sshq.2020.121951

چکیده
  علوم ادبی از مهم‌ترین مباحث مرتبط با علم تفسیر است که آگاهی از آن بر هر مفسری لازم می‌آید، علم بلاغت یکی از انواع علوم ادبی است که از جایگاه ویژه‌ای در تبیین مفاهیم قرآنی برخوردار است اثبات بلاغت زیبایی ...  بیشتر
مفهوم شناسی تاریخی تدبر در تفاسیر فریقین
مفهوم شناسی تاریخی تدبر در تفاسیر فریقین

محمد سبحانی یامچی؛ حمید نصرتی

دوره 7، شماره 1 ، اردیبهشت 1402، ، صفحه 90-114

https://doi.org/1022034/sshq.2022.342818.1153

چکیده
  قرآن کریم یکی از وظایف پیامبر اکرم(ص) را تلاوت و تعلیم کتاب و حکمت و هدف از نزول آن را تبیین آیات می‌داند. در برخی آیات ضمن دعوت به تدبر در قرآن، از اینکه عده‌‌ای نگاه تدبرانه به آیات ندارند مورد مذمت و ...  بیشتر
اسلوب کنایی عنصر بصری رنگ‌ در قرآن کریم و اشعار لسان‌الغیب
اسلوب کنایی عنصر بصری رنگ‌ در قرآن کریم و اشعار لسان‌الغیب

رضا رفیعی راد

دوره 3، شماره اول ، شهریور 1398، ، صفحه 93-119

https://doi.org/1022034/sshq.2020.246844.1079

چکیده
  اگر چه رنگ‌ها در جنبه‌ی فیزیکی خود، تنها بازتاب طول موج خاصی هستند، اما در فرهنگ بشری، محملی برای بیان احساسات، توصیفات، تخیلات، رمزها و نمادها و دیگر شئونات انسانی شدند. چنان‌که هم در زبان خالق در ...  بیشتر
دیدگاه انتقادی علامه طباطبائی در لغت شناسی المفردات راغب مورد مطالعه: سوره های مائده و انعام
دیدگاه انتقادی علامه طباطبائی در لغت شناسی المفردات راغب مورد مطالعه: سوره های مائده و انعام

مجید صادقی مزیدی؛ شهربانو قنبری

دوره 6، شماره اول ، شهریور 1401، ، صفحه 99-118

https://doi.org/1022034/sshq.2022.322569.1135

چکیده
  یکی از منابع مهم و مورد نیاز مفسران در تفسیر آیات قرآن ، کتاب های لغت است و می توان از میان کتاب های لغت سده چهارم هجری ، به کتاب ارزشمند مفردات راغب اصفهانی; اشاره نمودکه همواره مورد توجه مفسرانی همچون ...  بیشتر
تحلیل سبک‌شناسی سوره نجم
تحلیل سبک‌شناسی سوره نجم

حسین مهتدی؛ زهرا رنجبر

دوره 4، شماره اول ، تیر 1399، ، صفحه 103-120

https://doi.org/20.1001.1.26455714.1399.3.2.7.9

چکیده
  سبک‌شناسی علمی است که با بررسی توصیف‌ها و تحلیل‌ها به جنبه‌های ادبی موجود در یک متن می‌رسد و معانی و مفاهیم یک متن ادبی را به طور واضح و روشن به خواننده انتقال می‌دهد. قرآن کریم، که یک معجزه الهی است، ...  بیشتر
کاربست نظریه انسجام متن در سوره مبارکه حجرات
کاربست نظریه انسجام متن در سوره مبارکه حجرات

مریم طاوسی؛ احمد زارع زردینی

دوره 5، شماره دوم ، اسفند 1400، ، صفحه 103-122

https://doi.org/1022034/sshq.2022.327493.1144

چکیده
  از جمله مطالعات میان رشته­ای قرآن کریم، مطالعاتی است که در آن با دانش زبان­شناسی نوین به بازشناسی لایه زبانی قرآن کریم پرداخته می­شود. یکی از مباحث زبان‌شناسی نقش‌گرا، نظریه انسجام متنی است. این ...  بیشتر
«تحلیل ساختار داستان حضرت آدم (ع) در رکوع دوم سورۀ اعراف با تأکید بر بیانات رضوی (ع)»
«تحلیل ساختار داستان حضرت آدم (ع) در رکوع دوم سورۀ اعراف با تأکید بر بیانات رضوی (ع)»

ابراهیم فلاح؛ میثم خلیلی

دوره 3، شماره دوم ، بهمن 1398، ، صفحه 111-129

https://doi.org/1022034/sshq.2020.121471

چکیده
  در قرآن کریم قصۀ خلقت حضرت آدم (ع) در سوره‌های مختلفی از جمله سورۀ اعراف نقل شده است. روایت‌ها و قصص قرآنی از جمله قصۀ آدم (ع) بدون تخیّل و مبالغه در خدمت اهداف تربیتی و هدایتی قرآن قرار گرفته‌اند. بر اساس ...  بیشتر
خوانش معناشناسانۀ واژۀ «زَقُّوم» در قرآن کریم با تکیه برروابط همنشینی و جانشینی
خوانش معناشناسانۀ واژۀ «زَقُّوم» در قرآن کریم با تکیه برروابط همنشینی و جانشینی

مجید محمدی؛ فهیمه قربانی

دوره 7، شماره 1 ، اردیبهشت 1402، ، صفحه 115-135

https://doi.org/1022034/sshq.2023.383895.1269

چکیده
  معناشناسی روشی ساختارگرا برای مطالعۀ معنای دقیق واژه‌ها در نظام زبان است، در این دانش حوزه‌های معنایی واژگان با بررسی همنشین‌ و جانشین‌های واژه‌ها تعیین می‌شوند. این دانش در بررسی واژه‌های قرآنی ...  بیشتر
تحلیل دلالت های آوایی فواصل آیات بهشت و جهنم
تحلیل دلالت های آوایی فواصل آیات بهشت و جهنم

فاطمه فیرورقی؛ حسین خانی کلقای

دوره 3، شماره اول ، شهریور 1398، ، صفحه 119-141

https://doi.org/1022034/sshq.2020.218905.1017

چکیده
  تحلیل دلالت‌های آوایی از جمله سطوح دانش سبک شناسی است که با عنوان سطح آوایی اولین سطح از بررسی هر زبان را به خود اختصاص می‌دهد. این جنبه از سبک شناسی ارزش اندیشه و احساسات بیانی اثر را مشخص می‌سازد و ...  بیشتر
شیوه برخورد ترجمه‌های فارسی قرآن با برگردان ادوات «قد، ربّ، کم» با تأکید بر ترجمه مشکینی، خرمشاهی، فولادوند و الهی‌قمشه‌ای
شیوه برخورد ترجمه‌های فارسی قرآن با برگردان ادوات «قد، ربّ، کم» با تأکید بر ترجمه مشکینی، خرمشاهی، فولادوند و الهی‌قمشه‌ای

حسین خانی کلقای؛ فاطمه سواری

دوره 6، شماره اول ، شهریور 1401، ، صفحه 119-140

https://doi.org/1022034/sshq.2022.330727.1147

چکیده
  فهم درست و دقیق متون به­ویژه متن اعجازآمیز قرآن کریم نیازمند رمزگشایی از واژگان و ادواتی است که زنجیره کلام را تشکیل می­دهند، که عدم توجه کافی به این امر، موجب درک­ نادرست مفهوم آیات و لغزش بسیاری ...  بیشتر
سبک‌شناسی سوره البلد (سطح آوایی، واژگانی، نحوی)
سبک‌شناسی سوره البلد (سطح آوایی، واژگانی، نحوی)

وحید میرزائی؛ علیرضا شیخی؛ حجت رنجی

دوره 4، شماره اول ، تیر 1399، ، صفحه 121-141

https://doi.org/20.1001.1.26455714.1399.3.2.8.0

چکیده
  تمامی متون چه شعر باشد و چه نثر قابلیت نقد و تحلیل را دارد، قرآن نیز به عنوان یک متن آسمانی و فاخر از جنبه‌های مختلف و به ویژه سبک‌شناسی قابل بررسی و تحلیل می‌باشد. از این رو در این مقاله به روش توصیفی ...  بیشتر
تحلیل ساختار لایه‌ای سورۀ ملک از منظر سبک‌شناسی (آوایی، واژگانی، معنایی و بلاغی)
تحلیل ساختار لایه‌ای سورۀ ملک از منظر سبک‌شناسی (آوایی، واژگانی، معنایی و بلاغی)

سید مهدی نوری کیذقانی؛ حجت اله فسنقری؛ پروین تیموری نصر آبادی؛ مسعود سلمانی حقیقی

دوره 5، شماره دوم ، اسفند 1400، ، صفحه 123-141

https://doi.org/1022034/sshq.2022.339818.1150

چکیده
  اصطلاح سبک شناسی عبارت است از علمی که به دنبال کشف ارزش‌های زیبایی شناختی آثار ادبی است، که تحلیل لغوی و فنی و بلاغی متن ادبی را در پی دارد. این دانش می کوشد تا متن را از لحاظ ساختارشناسی، ژرفا شناسی و ...  بیشتر
تحلیل قصص قرآنی بر اساس الگو و ساختار فیلمنامه‌نویسی کلاسیک (مطالعه موردی: داستان حضرت یوسف)
تحلیل قصص قرآنی بر اساس الگو و ساختار فیلمنامه‌نویسی کلاسیک (مطالعه موردی: داستان حضرت یوسف)

اسداله غلامعلی

دوره 3، شماره دوم ، بهمن 1398، ، صفحه 130-145

https://doi.org/1022034/sshq.2020.119681

چکیده
  پژوهش حاضر، قصص قرآنی را براساس الگو و اصول فیلمنامه‌نویسی کلاسیک مورد تحلیل قرار می‌دهد. قرآن‌کریم که کلام خداوند است و بر قلب پیامبراکرم(ص) نازل شده است، برای بیان مفاهیم معنوی، الهی و دینی از داستانگویی ...  بیشتر
میدان معناشناختی واژه‌های زعم، مریة و ریب در قرآن کریم
میدان معناشناختی واژه‌های زعم، مریة و ریب در قرآن کریم

علی اکبر نورسیده؛ سید رضا میراحمدی؛ ابوالفضل ترابی

دوره 7، شماره 1 ، اردیبهشت 1402، ، صفحه 136-155

https://doi.org/1022034/sshq.2023.377983.1265

چکیده
  یکی از روش‌های معناشناسی، نظریه ایزوتسو است که در حوزه واژگان قرآنی کاربرد دارد. ایزوتسو برای استخراج معنای واژگان، با نگاهی به معنای واژه در شعر جاهلی به تطوّر معنایی توجّه نموده و واژگان کانونی، کلیدی ...  بیشتر
مبانی و روشهای تفسیری ابن قتیبه در کتاب
مبانی و روشهای تفسیری ابن قتیبه در کتاب" تاویل مشکل القرآن"

حمید محمدی راد؛ حامد گلیپور

دوره 3، شماره اول ، شهریور 1398، ، صفحه 142-164

https://doi.org/1022034/sshq.2020.240504.1047

چکیده
  شناخت روش علمی دانشمندان در هر علمی سبب می گردد که از یافته های علمی او به صورت روشمند استفاده بهینه شود. در علوم قرآنی دانشمندانی از دیرباز، آراء و نظریات قابل استفاده ای داشته اند که ابن قتیبه مولف "کتاب ...  بیشتر
سبک زبان چند وجهی قرآن در گزاره‌های اخلاقی
سبک زبان چند وجهی قرآن در گزاره‌های اخلاقی

سیدمحمد نقیب؛ اکرم سادات سیدی

دوره 4، شماره اول ، تیر 1399، ، صفحه 142-162

https://doi.org/20.1001.1.26455714.1399.3.2.9.1

چکیده
  قرآن کریم به ارزش‌های والای اخلاقی و نقش سازنده و تاثیر گذار آن‌ها در پرورش و تعالی روح انسان اهمیت داده و تاکید فراوان نموده است. این کتاب الهی که برای هدایت آحاد بشر در طول زمان نازل شده است،برای رساندن ...  بیشتر
تحلیل سوره طور بر مبنای سبک شناسی گفتمانی میشل فوکو
تحلیل سوره طور بر مبنای سبک شناسی گفتمانی میشل فوکو

امید جهان بخت لیلی؛ حسین تک تبار فیروزجائی؛ میلاد همتی

دوره 5، شماره دوم ، اسفند 1400، ، صفحه 142-163

https://doi.org/1022034/sshq.2022.342600.1151

چکیده
  رسالت سبک شناسی، بازنمایی وجوه زیبایی شناختی متن است و پژوهشگران می کوشند تا نقاط معنامند زبانی و ادبی را استخراج کنند. سبک شناسی گفتمانی بر پایه اندیشه میشل فوکو، دیدگاهی است پیرامون رابطه محتوای متن ...  بیشتر
معناشناسی واژه
معناشناسی واژه "مبین" درسوره یس از منظر تفسیر المیزان

سمیرا قربانخانی؛ خدیجه احمدی بیغش

دوره 3، شماره دوم ، بهمن 1398، ، صفحه 146-157

https://doi.org/1022034/sshq.2020.122406

چکیده
  معناشناسی الفاظ در قرآن‌کریم یکی از مهّم‌ترین پایه‌های تفسیر آن می‌باشد؛ این ارتباط بر این مطلب تأکید دارد که تفسیر قرآن دارای قواعدی است که دلالت بر تبیین معنایی هر واژه از طریق جایگاه و نوع نقش آن ...  بیشتر