دلالت‌های معنایی فراهنجار تقدیم حال قرآنی و بازتاب آن در سه ترجمه‌ فارسی (مورد پژوهش؛ ترجمه‌های فولادوند، خرمشاهی، حداد عادل)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 مدرس مدعو دانشکده مطالعات تطبیقی قرآن کریم شیراز، دانش آموخته زبان و ادبیات عربی از دانشگاه اصفهان

2 عضو هیئت علمی گروه عربی دانشکده زبانهای خارجی دانشگاه اصفهان

چکیده

اهمیت آرایش اجزای جمله و نظم دلالت‌خیز متن قرآن کریم، بر کسی پوشیده نیست و غالبا، دریافت لایه‌های معنایی و ژرف‌ساخت آیات، در گروِ فهم زیباشناختی و معنامحورِ این اصل است. گاهی نیز، به فراخور مدلول-های معنایی- بلاغی، مهندسی چیدمان کلام، از هنجارهای زبانی گذر می‌کند. حال، از مهم‌ترین پدیده‌های زبانی آمیخته با نظم قرآنی است که تفاوت در ترتیب قرار گرفتن آن در اجزای کلام الهی، منجر به تفاوت معنایی شده، جابجایی آن، ارائه معنی و مفهومی خاص را دنبال می‌کند که در صورت عدم جابجایی، آن مفهوم حاصل نخواهد شد. پژوهش حاضر، با روش توصیفی- تحلیلی، به بررسی گونه‌های تقدیم حال در قرآن و بازنمود آن در سه ترجمه‌ فارسی پرداخته است. بر اساس نتایج پژوهش، فراهنجار آشنازدایانة تقدیم حال، یکی از پُربسامدترین پدیده‌های زبانی در آیات الهی است که غالبا در دو سطح حال مفرد و حال شبه جمله به کار رفته است. این عدول برجسته‌ساز متن، بیشتر به انگیزة تعمیم، اختصاص و ترغیب مخاطب رخ داده که برابرنهادهای دلالت‌ساز فارسی آن، به ترتیب و به طور نسبی، در ترجمه‌های حداد عادل، فولادوند و خرمشاهی، رعایت شده است.

کلیدواژه‌ها