نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دکترای زبان و ادبیات عربی، دانشگاه تهران، پردیس فارابی، تهران، ایران.

2 استادیار گروه زبان و ادبیّات عربی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد جیرفت، جیرفت، ایران،

3 استادیار گروه زبان و ادبیّات عربی، دانشگاه ادیان و مذاهب، قم، ایران.

1022034/sshq.2023.414926.1361

چکیده

یکی از نظریات مطرح در حوزۀ علم کاربردشناسیِ زبان که در تحلیل گفتمان کاربرد دارد و می‌تواند زمینه‌های درک بیشتر معنا و تفسیر متون را فراهم آورد، نظریۀ کنش گفتاری است. این نظریه برای نخستین بار توسط آستین و سپس به کمک شاگردش سرل به اقتضای تعالیمی که از زبان شناسان اموخته بود توسعه یافت. سرل کنش‌های گفتاری را به 5 گروه اظهاری، ترغیبی، تعهدی، عاطفی و اعلامی تقسیم کرد و به بیان ویژگی‌های هر یک از این کنش‌ها پرداخت. داستان‌های قرآنی از منابع غنی مطالعات زبان‌شناسی به شمار می‌روند که با بررسی ساختارهای زبانی و بافت متنی آن‌ها می‌توان به بررسی انواع کنش‌های گفتاری پرداخت. این پژوهش می‌کوشد با روش توصیفی و تحلیل محتوا ابتدا به بررسی کنش گفتاری در گسترۀ کاربردشناسی زبان و سپس با توجه به بافت کلام به تحلیل انواع کنش‌های گفتاری سرل در آیات داستان نوح بپردازد. از جمله کارکردهای مهم این کنش‌ها، تبیین دقیق صورت‌های زبانی در جهت کشف معانی ضمنی گزاره‌های دینی است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که زمینۀ غالب آیات داستان از نوع کنش‌های اظهاری و عاطفی است، این کنش‌ها بیشتر در پی بیان دعوت به اطاعت از خداوند و انبیای الهی (علیهم السلام)، معرفی خداوند، توصیف عالم خلقت و شرح دیدگاه‌ها و بیان حالات نوع (ع) می‌باشد. از معانی ضمنی کنش اعلامی، اعلام آغاز رسالت نوح (ع) و پایان مأموریت وی با قهر الهی و اعلام عدم ایمان به خدا از طرف نسل‌های غیر صالح است. و از معانی غیر مستقیم کنش‌های ترغیبی، درخواست هلاکت و نابودی برای کافران است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

Analyzing the verses of the story of Noah (pbuh) based on Searle's speech act theory

نویسندگان [English]

  • Sakineh Hosseini 1
  • esmail eslami 2
  • Masoud Bavanpouri 3

1 PhD in Arabic Language and Literature, University of Tehran, Farabi Campus, Tehran, Iran.

2 Assistant Professor, Department of Arabic Language and Literature, Islamic Azad University, Jiroft branch, Jiroft, Iran

3 Assistant Professor, Department of Arabic Language and Literature, University of Religions and Religions, Qom, Iran.

چکیده [English]

One of the theories proposed in the field of applied language science, which is used in discourse analysis and can provide grounds for further understanding of the meaning and interpretation of texts, is the speech act theory. This theory was developed for the first time by Austin and then with the help of his student John Searle according to the teachings he had seen under the supervision of the philosophers of language. Searle divided speech acts into 5 groups: declarative, persuasive, obligatory, emotional, and declarative, and explained the characteristics of each of these acts. Quranic stories are one of the rich sources of linguistic studies, and by examining their linguistic structures and textual contexts, it is possible to examine various types of speech acts. This research tries to analyze a group of Noah's story verses based on Searle's speech act theory with the descriptive method and content analysis and according to the context of the word. Among the important functions of these actions is the detailed explanation and analysis of linguistic forms in order to discover the hidden layers and implicit meanings of religious propositions. The findings of the research show that the dominant context of the verses of this story is expressive and emotional actions, these actions mostly follow the call to obey God and His Prophets (peace be upon them), introduce God, describe He is the world of creation and explanation of views and expression of states of type (AS) in front of his people.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Holy Quran
  • story of Noah (pbuh)
  • discourse analysis
  • speech act theory
  • Serl